Γίνε εγκρατής μέσα στη πόλη και κέρδισε τον ουρανό.

Συνήθως όταν µιλάµε για εγκράτεια, άσκηση, νηστείες, αγρυπνίες,
εκούσιες δοκιµασίες και σκληραγωγίες του σώµατος,
για έλεγχο της σάρκας, έλεγχο των παθών κλπ., έχουµε υπ' όψιν
τους ασκητές, τους ερηµίτες, τους αναχωρητές, τους µοναχούς,
δηλ. έναν άλλο κόσµο. Λέµε, ναι σωστά, καλά έκαναν οι ασκητές,
άλλωστε γι' αυτό έφυγαν απ' τον κόσµο, γιατί εδώ στη µεγαλούπολη,
αυτά φαντάζουν σαν εξωγήινα.
Είναι όµως αληθινή ή πλανεµένη η αντίληψη αυτή; Μήπως
περισσότερο από τους µοναχούς και ερηµίτες, ο άνθρωπος της
πόλης σήµερα, χρειάζεται να εµβαθύνει κι' αυτός σ' αυτές τις έννοιες,
διότι τα πράγµατα άλλαξαν δραµατικά γι' αυτόν; Μήπως µπροστά στις ατέλειωτες παγίδες της σύγχρονης ζωής, ναρκωτικά, κάπνισµα, αλκοόλ, χαρτοπαιξία, καταναλωτισµός, παχυσαρκία,
οικονοµική σπατάλη, ατέλειωτα µπαράκια, νυχτερινά κέντρα, κλπ. πρέπει να βρει τρόπους και µεθόδους, ώστε ν' απαλλαγεί απ' αυτά και κυρίως να µην είναι ευάλωτος, εύκολη λεία και εύκολο
θύµα όλων αυτών των παγίδων που καταστρέφουν τη ζωή µας; Ο προβληµατισµός αυτός έρχεται πλέον αυθόρµητα, διότι βλέπουµε ότι όλοι µας σε κάποια παγίδα ή σε πολλές πέσαµε και
θέλουµε να βγούµε, αλλά δεν ξέρουµε πώς, ή κι' αν δεν πέσαµε, φοβόµαστε µήπως πέσουµε αύριο. Άρα είναι σοβαρό το θέµα και πρέπει να το ερευνήσουµε. Αυτό θα προσπαθήσω να κάνω εδώ.
Ο ασκητισµός της ερήµου
Ο ασκητισµός του τρίτου και τετάρτου αιώνα µ.Χ. στις ερήµους της Θηβαϊδας, Νιτρίας, κλπ. αναπτύχθηκε γρήγορα και πήρε µαζική µορφή. Νέοι άνθρωποι, αλλά και µεγάλοι, αναχωρούσαν
από τις πόλεις και χωριά στις βαθιές ερήµους. Εκεί επιδόθηκαν στην αυστηρή εγκράτεια, λίγο φαγητό, λίγο ύπνο, ποτέ έξοδο στην πόλη, καθόλου ανέσεις (ένα ξύλινο κρεβάτι όλα κι όλα), και
εργασία για να βγάζουν το ψωµί τους, (εργόχειρα, έπλεκαν καλάθια). Ο σκοπός τους ήταν να πλησιάσουν το Θεό περισσότερο και θεωρούσαν αναγκαίο να "σκοτώνουν" όλα τα πάθη τους πριν,
µέχρι να φθάσουν στο τελικό στάδιο: την απάθεια. Ήθελαν να φθάσουν στο σηµείο να ελέγχουν απόλυτα τη σάρκα και να φθάσουν στο σηµείο να µη µπορεί κανένα πάθος να τους απειλεί, να
αδιαφορούν πλήρως για τις ηδονές του κόσµου τούτου (πάσης φύσεως ηδονές) και όχι µόνο να µη τους απειλούν, αλλά να φθάσουν στο υψηλότερο σηµείο: "να µη τους συγκινούν καν". Αυτό
το ονόµαζαν "ακινησία παθών", η όπως είπα πριν "απάθεια", δηλ. τα πάθη και οι ηδονές της ζωής, να µη τους συγκινούν καν, να µη τους προβληµατίζουν καν, να τους αφήνουν αδιάφορους
πλήρως. Ετσι θα έφθαναν πιο εύκολα κοντά στο Θεό, ελεύθεροι από τις επιθυµίες της σάρκας.
Πάνω κάτω και µε λίγα λόγια, αυτή ήταν η φιλοσοφία του Χριστιανού ασκητή. Πέτυχαν το ακατόρθωτο, τον πλήρη έλεγχο
της σάρκας και των επιθυµιών τους. Αλλά τι σχέση έχουν όλα αυτά µε εµάς που ζούµε σε πόλεις, π.χ. στη Θεσσαλονίκη; Εκεί ήταν βαθειά έρηµος, εδώ είναι µεγαλούπολη µε χίλιους πειρασµούς,
µπορούν αυτά να εφαρµοσθούν ως ένα µέτρο, ή να προσαρµοσθούν
στον κάτοικο µιας µεγαλούπολης; είναι ουτοπία; ή µήπως εµείς ειδικά, χρειαζόµαστε ακόµα περισσότερο απ' αυτούς τους ασκητές τις µεθόδους τους, έστω προσαρµοσµένες στις δυνατότητές µας; Οι ατέλειωτες παγίδες και πειρασµοί της σύγχρονης πόλης
Πραγµατικά ατέλειωτοι. Ανέφερα στην αρχή µερικούς, να
µην επαναλαµβάνοµαι. Σηµασία έχει ότι οι περισσότεροι άνθρωποι
σε κάποια παγίδα πέσαµε. Τί πρέπει να κάνουµε; Έλεγχο της
σάρκας, του σώµατος, των επιθυµιών µας. Να µάθουµε στη σάρκα
µας να υπακούει αµέσως στη λογική και οι ατέλειωτες επιθυµίες
της να ελέγχονται από εµάς και εύκολα να τις απορρίπτουµε.
Έτσι η πόλη πια δεν θα είναι ναρκοπέδιο αλλά θα την µετατρέψουµε
σε µια αόρατη έρηµο.
Ένας άγιος λέει "ουκ ο τόπος αλλ' ο τρόπος". ∆ηλ. αυτό
που σε κάνει ασκητή, αναχωρητή κλπ., δεν είναι ο τόπος, δηλ.
το Μοναστήρι ή η έρηµος, αλλά ο τρόπος και οι διαδικασίες που
χρησιµοποιείς για να τα καταφέρεις. ∆εν εννοώ βέβαια να φθάσουµε
στην "τυραννία της σάρκας", αλλά στο "παν µέτρον άριστον",
"διότι ουκ εδιδάχθηµεν να είµαστε σωµατοκτόνοι, αλλά
παθοκτόνοι" λέει ένας άλλος ασκητής. Ο σκοπός του ασκητή δεν είναι να σκοτώσει τη σάρκα, αλλά να τη δαµάσει, ώστε να υπακούει
στο µυαλό, στη λογική, όσο το δυνατόν πιο εύκολα. Γι' αυτό
υπερβολές ασκητών που θα µπορούσαν να σκοτώσουν το
σώµα, καταδικάσθηκαν από την εκκλησία µας.
Πώς µπορεί να εφαρµοσθεί η ασκητική της ερήµου
στην πόλη Θέλει προσοχή και "διάκριση". ∆ιάκριση σηµαίνει στην εκκλησιαστική
γλώσσα, να µπορείς να διακρίνεις το σωστό από το
λάθος, την υπερβολή από το µέτρο, την αρετή από την αµαρτία
κλπ. Θεωρείται σπουδαία αρετή, γιατί µας προστατεύει από τα
λάθη. Το πρώτο πράγµα που πρέπει να κάνουµε είναι η νηστεία.
Μ' αυτήν αρχίζει ο έλεγχος των παθών και της σάρκας. ∆εν εννοώ
νηστεία µε τη στενή έννοια. Νηστεία είναι και αν τρως Τετάρτη
και Παρασκευή κανονικά, αλλά τις θερµίδες που πρέπει,
που έτσι κι αλλιώς είναι λίγες, άρα κάνεις νηστεία, λες όχι στο
φαγητό, στη σάρκα, ενώ πεινάς ακόµη.
Γνωρίζω αρκετούς χριστιανούς και µοναχούς χοντρούς. Αυτοί
νηστεύουν Τετάρτη και Παρασκευή χωρίς να πεινάνε, διότι
τρώνε πολλή τροφή νηστήσιµη. Έτσι χοντραίνουν. Αυτό δεν είναι
άσκηση, δεν είναι νηστεία, είναι παραβίαση της νηστείας µε
"κόλπα". ∆εν κερδίζει τίποτα το άτοµο, δεν επιβάλλεται στο σώµα
του. Η πείνα είναι αυτή που σε κάνει να ελέγχεις τις επιθυµίες
σου. Αν δεν τη νιώσεις, δεν κέρδισες τίποτα. Αν ένας άνδρας κα
ταναλώνει π.χ. 1800 θερµίδες ηµερησίως, είναι πλήρης νηστεία.
Φθάνει αυτό. Αν µια γυναίκα καταναλώνει 1600 θερµίδες την ηµέρα,
είναι πλήρη νηστεία, δεν χρειάζεται ούτε ιδιαίτερη νηστεία
την Τετάρτη και Παρασκευή. Οι ασκητές βάζανε όρους στον εαυτό
τους: δεν θα βγω από το κελί µου για ένα χρόνο. ∆εν θα πάω
στην πόλη για δέκα χρόνια. Κάνε το ίδιο και σύ (µε διάκριση).
Πες: "αυτή την εβδοµάδα δεν θα βγω απόγευµα έξω καθόλου, θα
κάνω εντατικό διάβασµα στα Μαθηµατικά, που έχω ελλείψεις,
(εννοείται αυτό θα γίνει 3-4 φορές το χρόνο, όχι παραπάνω, όχι
στην υπερβολή). Οι ασκητές έκαναν ολονύκτιες αγρυπνίες στην
προσευχή. Επί 50 χρόνια αυτό, συνέχεια. Εσύ πες: Αυτές τις 10
ηµέρες αντί να κοιµάµαι 8 ώρες το 24ωρο, θα κοιµάµαι 5 ώρες
και οι υπόλοιπες τρεις θα διατίθενται στην µελέτη του µαθήµατος
που έχω δυσκολίες. Το ίδιο πράγµα είναι. Η ίδια άσκηση είναι.
Πάλι όµως θα πω ότι αυτό θα είναι 2-5 φορές το χρόνο, αλλιώς
γίνεται χωρίς διάκριση, πάµε πάλι στην υπερβολή που πάντοτε
ζηµιώνει το άτοµο. Οι ασκητές αγωνίζονταν για να µιλάνε λίγο
(σιωπή το έλεγαν), εσύ προσπάθησε να µην είσαι φλύαρος, πολυλογάς
και µάθε να λακωνίζεις (να µη πλατειάζεις). Ένα άτοµο
που είναι ολιγόλογο, είναι για όλους µας πιο γοητευτικό, ενώ ο
φλύαρος µας αποκρούει. Οι ασκητές πίστευαν στην ακτηµοσύνη,
δηλ. στην τέλεια έλλειψη ιδιοκτησίας, ακόµα και αντικειµένων.
Στο κελί τους υπήρχαν 4-5 πραγµατάκια, άκρως απαραίτητα και
τίποτα άλλο. Εσύ κτύπα τον καταναλωτισµό. Όταν πας στο
super-market, πάρε τα απαραίτητα (είναι τα µισά απ' όσα αγοράζεις
κάθε φορά). Ό,τι περίεργο και λαµπερό, αλλά άχρηστο βλέπεις
εκεί, µη το αγγίζεις. Μόλις πας στο σπίτι, εκεί θα καταλάβεις ότι σου είναι άχρηστο, τζάµπα ξόδεψες τα χρήµατα σου. Μη παίρνεις στο παιδί σου χίλια παιχνίδια, έστω κι αν κλαίει, πάρε
τα µισά καλλυντικά απ' ότι παίρνεις κλπ. Έτσι νάσαι σίγουρος ότι
η πράξη σου αυτή (αντικαταναλωτισµός), δε διαφέρει σε τίποτα
απολύτως από την απόλυτη ασκηµοσύνη των ερηµιτών. Γιατί ανάλογα
µε τις συνθήκες που επικρατούν, κρίνεται κάθε πράξη, αν
είναι ηρωϊκή ή όχι, και πόσο. ∆εν µιλώ εδώ για το χρηµατικό
κέρδος που θα έχεις βγαίνοντας από το Market, αλλά για το ψυχικό
κέρδος, επιβλήθηκες στον εαυτό σου, πάνω στα υλικά αγαθά.
Οι ερηµίτες βαδίζανε µε τα πόδια ολόκληρα χιλιόµετρα πάνω
στην άµµο της ερήµου για να πάνε σε κάποιο κελί ενός συνασκητή
τους. Χωρίς καµήλες, µέσα στον καυτό ήλιο. Έ, λοιπόν και
εσύ, αν αντί να πάρεις ταξί για τη πόλη, (απ' τη γειτονιά σου),
πας µε τα πόδια σου, έκανες την ίδια γενναία πράξη µε τον ασκητή
στους αµµόλοφους. Πάλι δεν αναφέροµαι στο οικονοµικό
κέρδος, αλλά σε βαθύτερο και ουσιαστικότερο κέρδος. Θέλεις να
χάσεις κιλά γιατί είσαι παχύσαρκος ή υπέρβαρος; Βάδιζε µιάµιση
ώρα ηµερησίως στην πόλη και µη πας στα κέντρα αδυνατίσµατος,
όπου µπαίνοντας σε µια µηχανή µέσα χάνεις κάµποσα
γραµµάρια. Πολλοί ξόδεψαν µικρές περιουσίες για ν' αδυνατίσουν.
Εσύ χάσε τα κιλά, χωρίς να δώσεις δραχµή, µε το βάδισµα
και λίγη τροφή και θα έχεις γίνει πιο δυνατός ψυχικά. Πάλι δε διαφέρεις
από τον ερηµίτη που διέσχιζε τους αµµόλοφους σε θερµοκρασία
53οC. Πράγµατι πόσο σοφή ήταν η φράση ενός Αγίου
ασκητή που είπε: "ουκ ο τόπος, αλλ' ο τρόπος κάνει τον ασκητή".
Τί Αιγυπτιακή ή Συριακή έρηµος, τί Θεσσαλονίκη ή Αθήνα, όταν
ακολουθείς τις ίδιες µεθόδους για τον έλεγχο των παθών και της σάρκας. Το Καλοκαίρι κάνει 3-4 φορές την ηµέρα ντους; Σκέψου
ότι οι ασκητές στα βάθη της ερήµου µε µαύρα ράσα και σε θερµοκρασίες
απίστευτες 50ο -57ο  (πλένονταν σπάνια και µάλιστα
ούτε µύριζαν άσχηµα, ούτε ήταν βρώµικοι) ε, εσύ λοιπόν κάνε
µία φορά ντους την ηµέρα, είναι η ίδια άσκηση, µάλιστα θα κάνεις
και καλό στο σώµα γιατί δε θα καταστρέψεις τη µικροβιακή
χλωρίδα µε το συνεχές σαπούνισµα, ώστε µετά να παθαίνεις συχνά
ουρολοιµώξεις κλπ. όπως παθαίνουν σήµερα οι άνθρωποι.
Βγήκες στα µαγαζιά και είδες τρία υπέροχα φορέµατα και τα θέλεις
και τα τρία; σκέψου ότι οι ασκητές αγόραζαν καινούργιο ράσο
κάθε 15 χρόνια και αγόρασε έτσι µόνο ένα φουστάνι. Κι' αυτό
είναι άσκηση, νικάς την επιθυµία σου να πάρεις και τ' άλλα δύο.
Γύρισες µεσηµέρι σπίτι σου και δε βρήκες φαγητό; µη µαλώνεις
τη σύζυγό σου, σκέψου ότι οι ερηµίτες έτρωγαν µόνο λίγο ψωµί
κι' αυτό µία φορά την ηµέρα, ή το πολύ δύο και έτσι κάνεις άσκηση
πραότητας και νηστείας. Νιώθεις αφόρητη µοναξιά, είτε
γιατί είσαι ανύπαντρος, είτε για άλλους λόγους; Σκέψου ότι οι
ερηµίτες έβλεπαν άνθρωπο 1 φορά το µήνα, δηλ. µόνο τον καµηλιέρη
που έρχονταν να αγοράσει το εργόχειρό τους, και να τους
φέρει αλεύρι και όσπρια.
Αυτοί τι απίστευτη µοναξιά θα έπρεπε να νιώθουν; Κι όµως
δεν ένιωθαν µοναξιά, (ή σπάνια την ένιωθαν, όπως αναφέρουν οι
ίδιοι), και όχι µόνο αυτό, αλλά επιζητούσαν την "αγία µοναξιά",
"την ησυχία του κελιού" όπως την έλεγαν αυτοί. Μοναξιά αφόρητη
τη λες εσύ, ησυχία του του κελιού την έλεγαν αυτοί και την
επεδίωκαν µ' ενθουσιασµό! "Απέφευγε τον περισπασµόν µετά
πολλών ανθρώπων, και είσελθε εις το ταµείον της ψυχής σου εις την ησυχίαν και γαλήνην του κελιού σου", γράφουν συγκεκριµένα.
Σ' εγκατέλειψε η σύζυγός σου ή η φίλη σου και νιώθεις κατάθλιψη;
Οι ερηµίτες είχαν 30-50 χρόνια να δουν έστω και µία γυναίκα
και ούτε που τους ένοιαζε! Αυτούς τους ένοιαζε το αντίθετο:
µη συναντήσουν καµιά γυναίκα και χάσουν την γαλήνη τους.
Έτσι θα διώξεις την κατάθλιψη.
Τα πάθη της πόλης και τα παραδείγµατα των ερηµιτών
Ο άνθρωπος της πόλης, όπως ανέφερα στην αρχή, περιτριγυρίζεται
από σωρεία παθών και απειλείται από πλήθος εξαρτήσεων.
Όσοι ήδη την πάτησαν, είναι πολύ δύσκολο γι' αυτούς
να βγουν από το φαύλο κύκλο του πάθους και της εξάρτησης.
Ίσως όµως µας βοηθήσουν να βγούµε, ή να µη µπούµε ποτέ, τα
παραδείγµατα της ερήµου. Ποιό είναι σήµερα το µεγαλύτερο
πρόβληµα της κοινωνίας µας; τα ναρκωτικά (εδώ είναι και το κάπνισµα
των τσιγάρων). Για ποιό λόγο παίρνει ναρκωτικά ο άνθρωπος
στην αρχή; για να αισθανθεί πιο όµορφα. Μα έχει χίλιες
δύο πηγές χαράς, διασκέδασης κλπ. γύρω του, κινηµατογράφος,
θέατρο, TV, καφετερία, γήπεδα, αθλοπαιδιές, µουσική, αυτοκίνητο,
µοτοσικλέτα, φιλενάδα, σχολείο και χίλια δύο άλλα όµορφα
πράγµατα. Και νιώθει απαίσια; ε, τότε εκείνοι οι ερηµίτες, µόνος
του ο καθένας πάνω σε ένα αµµόλοφο, γύρω του µόνο άµµος,
ουρανός και καυστικός ήλιος, αυτός ο ερηµίτης δεν παραπονήθηκε
ποτέ γα πλήξη. Το κέντρο ψυχαγωγίας του είναι όλο κι' όλο µια καλύβα από ξερά φοινικόφυλλα που πήρε από την όαση, (µη νοµίσεις όµως ότι τα κελιά τους τα έστηναν στις οάσεις, επίτηδες
έπρεπε νάναι µακριά σχετικά απ' αυτές). Μια καλύβα που µέσα
είχε µόνο µια κουβέρτα, ένα δοχείο για νερό κι ένα κοµµάτι ψωµί.
Η µόνη πολυτέλεια ήταν τα βιβλία τους, κι' αυτά 2-3, βασικά µόνο
την Αγία Γραφή είχαν. Τίποτα άλλο!! Εµείς γύρω µας έχουµε
ατέλειωτες πηγές ψυχαγωγίας που δεν ξέρουµε ποιά να διαλέξουµε.
Τί γιγάντια διαφορά! Σκέψου αυτά και θα δεις ότι δεν
χρειάζεσαι και "χηµικό φτιάξιµο", είτε µε ναρκωτικά, είτε µε τσιγάρο
νικοτίνης. Έστω ότι την πάτησες και εθίστηκες στην ηρωίνη
και λες ότι δεν µπορείς να τη νικήσεις γιατί έχεις µεγάλο σύνδροµο
στέρησης. Με άλλα λόγια δεν αντέχεις τον πόνο που προκαλεί
η στέρηση. Πόνο; τί ξέρεις από αληθινό πόνο; Ο ασκητής
από το πρωί ως το βράδυ κυνηγά µε πάθος τον πόνο να το βρει
και να κάνουν όµορφη παρέα µαζί. Γιατί χαίρεται όταν πονά ο
ασκητής, και ξέρει καλά το γιατί, γιατί το ψυχικό όφελος είναι τεράστιο.
Κυνηγά την πείνα, κυνηγά τη δίψα (γιατί και στο νερό έκαναν
άσκηση), κυνηγά το λιοπύρι, το καµίνι του ήλιου της ερήµου,
την παγωνιά της νύχτας της ερήµου (η θερµοκρασία πέφτει
κάτω απ' το µηδέν, κάθε βράδυ στην έρηµο κι' αυτός είναι µε ένα
σεντόνι επίτηδες). Φοβάσαι ν' αντιµετωπίσεις τον πόνο 20 ηµερών
(τόσο κρατά το σωµατικό σύνδροµο), όταν αυτοί περνούν 50
χρόνια πεινασµένοι, µόνοι τους, χωρίς καµιά συγγενική επίσκεψη,
χωρίς κανένα φίλο, χωρίς καµία ψυχαγωγία, βλέποντας ένα
άνθρωπο το µήνα, (τον τροφοδότη καµηλιέρη), οι διακοπές του
καλοκαιριού γι' αυτούς είναι το ψήσιµο στους 55οC κάτω από ένα
"ήλιο φονιά". Ποιά είναι τα σωµατικά σου συµπτώµατα στέρησης
για 20 µέρες, όσο κρατά η θεραπεία; τα ίδια και χειρότερα περνούν
όλο το καλοκαίρι στην έρηµο και το διάλεξαν οι ίδιοι και
περνούν 60 τέτοια καλοκαίρια και δεν διαµαρτύρονται και δε
βγάζουν λέξη µε παράπονο και ούτε που τα έδιναν σηµασία όλα
αυτά τα οδυνηρά, µόνο για ένα αγωνιούσαν: ένα και µοναδικό: τη
σωτηρία της ψυχής τους. Μόνο σ' αυτό µοιάζετε λίγο: ο ναρκοµανής
ζητά την σωτηρία και ελευθερία απ' τα ναρκωτικά, ο ερηµίτης
τη σωτηρία της ψυχής. ∆είξε λοιπόν και συ λίγη υποµονή,
λίγη γενναιότητα, λίγη αντοχή στο σωµατικό και ψυχικό πόνο.
Εσύ αυτό θα το κάνεις για 20 µέρες και τέλος. Αυτοί θα το κάνουν
για 60 ή 70 χρόνια!!! Σκέψου το καλά αυτό και θα νιώσεις
ντροπή που δεν νικάς τις εξαρτήσεις σου, επειδή τρέµεις τον πόνο
του συνδρόµου! Όλα τα παραπάνω ας τα σκεφθεί και ο καπνιστής,
σ' αυτόν 4 ηµέρες κρατά το σωµατικό σύνδροµο στέρησης.
Είσαι αλκοολικός επειδή σ' εγκατέλειψε η φίλη ή η σύζυγος;
Σου είπα και πριν, αυτοί ζουν ολοµόναχοι για 60 χρόνια παρέα
µε τους κόκκους της άµµου, τις αµµοθύελλες και τον ζεµατιστό
ήλιο. Κι' όµως το αλκοόλ, απαγορεύεται τελείως γι' αυτούς,
που να το βρουν άλλωστε!
Είσαι µανιακός χαρτοπαίκτης και αν δεν παίξεις "τρελαίνεσαι;"
Σκέψου τη δική σου "τρέλα" µπροστά στη δική τους και θα
νιώσεις ντροπή! Πλησιάζει η νύχτα και τρέµεις ολόκληρος από το
στερητικό σύνδροµο της τράπουλας (όπως ακριβώς το περιγράφει
ο Ντοστογιέφσκι στο "χαρτοπαίκτη"), σκέψου ότι ο ερηµίτης,
µόλις νύχτωνε, δεν τον περίµενε κανένας, µόνο η παγωνιά που
έπεφτε, ο ίδιος πεινασµένος πήγαινε για ολονύκτια αγρυπνία προσευχής, ενώ τα αγρίµια (συνήθως τσακάλια της ερήµου) ούρλιαζαν
έξω από το κελί. Κι' όµως ήταν 20 φορές πιο ευτυχισµένος
από σένα! Χωρίς να έχει τίποτα. Μόνο τον Θεό. Εσύ καπνιστή
που κάθε 30' βάζεις ένα τσιγάρο στο στόµα, τί επικαλείσαι;
την ανία, την πλήξη και ρουτίνα; Ότι δεν έχει έντονες συγκινήσεις
η ζωή κάθε 30'; Σκέψου µόνο, ότι εσύ για να βγάλεις τη ζωή θέλεις
τσιγάρο κάθε 30' για να σε βοηθήσει, εκείνος ο αναχωρητής
στους αµµόλοφους τί είχε κάθε 30' για ν' αντέξει τη ζωή; Τί έντονη
συγκίνηση; Ή έστω τί ελάχιστη συγκίνηση; Την οµορφιά της
άµµου; Ή τον ήλιο που αν τον κοίταζε τυφλώνονταν; Ή την "αρχιτεκτονική"
της καλύβας του; ∆εν είχε απολύτως τίποτα για να
περάσει η ζωή του. Μόνο το Θεό, που όµως ούτε αυτόν έβλεπε.
Αν εσύ παίρνεις κάθε 30' νικοτίνη, αυτός έπρεπε κάθε 15' να
παίρνει κάτι πιο ισχυρό για να τα βγάζει πέρα στην ερηµιά. Κι'
όµως! Ούτε µια στάλα κρασάκι δεν διέθετε (αν και µπορούσε να
το έχει). Νιώθεις όπως λες αµηχανία, δεν έχεις τί να κάνεις τα
χέρια σου κλπ. κλπ. Εκείνος τί από αυτά που ζητάς είχε; Και δεν
είχε τίποτα από τα χιλιάδες που έχεις εσύ. Άραγε σου λένε τίποτα
αυτοί οι παραλληλισµοί; Σου λένε τίποτα αυτά τα παραδείγµατα
από την έρηµο; Αν ναι, καλώς, αν όχι, σηµαίνει ότι δεν τοποθετείται
για 6 µόνο ώρες στη θέση του ερηµίτη, να δεις και να
νιώσεις µόνος σου τη "σκληρότητα της ζωής" του ασκητή, που
µόνος του επέλεξε. Νιώθει άγχος ο σύγχρονος άνθρωπος λόγω
της πολυσύνθετης και πολυπλοκότατης ζωής του; Νιώθει stress
διότι δεν προλαβαίνει µέχρι το βράδυ να τελειώσει τις δουλειές
και εκκρεµότητές του; Ας απλοποιήσει τη ζωή του, ας βγάλει άχρηστες
δραστηριότητες και ας θυµάται ότι ο ερηµίτης απλοποί ησε τόσο τη ζωή του, ώστε ούτε µία εκκρεµότητα να µην έχει. Αςµη φθάσει στο επίπεδο υπεραπλοποιήσεων της ζωής του ερηµίτη,
αλλά ας βρει το µέτρο. Έχεις φοβίες αόριστες; Σκέψου να ζεις
µόνος τελείως στην έρηµο και ο πιο κοντινός ασκητής να είναι 70
χιλιόµετρα από σένα. Κι' όµως δεν φοβόντουσαν τίποτα, ούτε τις
δηλητηριώδεις αράχνες, δηλητηριώδεις σκορπιούς (από σκορπιούς
είναι γεµάτη η έρηµος), ούτε τα δηλητηριώδη φίδια (τις
ασπίδες όπως τις ονόµαζαν). Ο πιο κοντινός γιατρός; µόνο 400
χιλιόµετρα από την καλύβα! Φόβος για το αύριο; Αν ασθενήσεις,
αν έρθει ανεργία, αν, αν...; Αυτοί ενώ θα έπρεπε να είχαν 1000
φορές περισσότερο άγχος, δεν ένιωθαν ποτέ κάτι τέτοιο. "Ο Θεός
µας φροντίζει" έλεγαν. Αν αρρώσταινε ο καµηλιέρης που έρχονταν
κάθε µήνα, τί θα έτρωγαν; Πέρα βρέχει! Ο Θεός µας φροντίζει
έλεγαν και τελείωναν όλα εκεί. Αλλόκοτοι άνθρωποι, εξωγήινοι
θα µου πείτε. Συµφωνώ, αλλά άγιοι αλλόκοτοι!!! Αλλά ελεύθεροι
απ' όλα τα πάθη, τις εξαρτήσεις και προβλήµατα που βασανίζουν
εµάς τους "µη αλλόκοτους". Αλλόκοτοι για µας, λογικοί
για το Θεό. Το δεύτερο µετράει. Εµείς είµαστε λογικοί για το Θεό
που πέφτουµε µε ευκολία σ' όποια παγίδα µας στήσουν;
Επίλογος
Προσπαθήσαμε µε συγκριτική µέθοδο να εξετάσουμε δύο κόσµους,
δύο είδη ανθρώπων και πως αντιδρούσαν και έλυναν τα
προβλήµατα οι µεν (ασκητές), πώς αντιδρούµε και λύνουµε τα
προβλήµατα εµείς (οι κάτοικοι των πόλεων). Ο ένας είναι ο κόσµος των στερήσεων, των ασκήσεων της ερήµου, ο άλλος ο κόσµος
της ηδονής (παντός είδους), των απολαύσεων των "φτιαξιµάτων"
και της ψυχαγωγίας, ο κόσµος µας σήµερα δηλαδή! Ζούµε
σ' ένα κόσµο - ναρκοπέδιο σ' ένα κόσµο - παγίδα και ζητήσαµε
βοήθεια για διέξοδο από παγίδες - εξαρτήσεις κλπ. από τα
παραδείγµατα της ζωής των ερηµιτών. Καταλήξαµε ότι πρέπει να
βάλουµε στη ζωή µας ένα µέρος του ασκητισµού, να γίνουµε ασκητές
ως ένα βαθµό βέβαια, ερηµίτες και αναχωρητές για ν' απαλλαγούµε
από τα ηλίθια βάσανά µας που µόνοι µας δηµιουργούµε!
∆εν χρειάζεται εµείς να κάνουµε τα ακραία κατορθώµατά
του, άλλωστε αν εφαρµόσουµε αυτά στην πόλη, µόνο ζηµία θα
πάθουµε, αλλά να βάλουµε ένα µόνο, ένα µικρό µέρος από τον
τρόπο ζωής τους στον δικό µας, θα πάψει η ζωή µας όλη να είναι
µια ηδονοθηρία (από εκεί ξεκινούν τα προβλήµατα µας), θα δούµε
ότι "απόλαυση;" δεν προκαλεί µόνο ο ευδαιµονισµός αλλά και
η εγκράτεια. Αν η εγκράτεια ήταν µόνο πόνος, µάλλον ούτε οι
ασκητές θα την άντεχαν. Την άντεξαν όµως γιατί ναι µεν στερεί
απολαύσεις από τη σάρκα, γεµίζει όµως µε άλλου είδους απολαύσεις
(πνευµατικές), την ψυχή µας. Βέβαια επειδή µάθαµε µόνο
τις υλικές και καταναλωτικές απολαύσεις να θεωρούµε ηδονές,
µας φαίνεται περίεργο ή παρηγοριά η έννοια "πνευµατική
απόλαυση". Πόσο έξω πέφτουµε! Η σωµατική απόλαυση (παντός
είδους) κρατά πάντα λίγο έως ελάχιστα και την πληρώνουµε
πολλές φορές ακριβά, ενώ η πνευµατική απόλαυση είναι συνεχής,
όχι διακεκοµµένη και έχει την ίδια ισχύ και µεγαλύτερη από
την υλική απόλαυση. Πρέπει όµως να το ζήσουµε για να το πιστέψουµε.
Αξίζει η δοκιµή! 

0 σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου